a fazer,  a saber

L’ourgulho de ser defrente adonde la defrença ne ls defrencia 



¿Deberemos cuncluir que, na ambriagueç de la cunquista de dreitos i lhibardades, la sociadade oucidental, cambaleante i reacionária, ne ls radadeiros anhos, por cada passo an frente, parece eisigir dues anchas passadas atrás eimbuídas an cunserbadorismo i saudosismo bacocos? Las agendas políticas populistas, alimentadas pul rábia basilar i suserbiente, assi cumo l’ascenso dua narratiba falseada de zeinformaçon subre alegados crimes, usurpaçon cultural i territorial, arrogadas a un fenómeno de preguiça anteletual, benirun eibidenciar preconceitos, antoleráncias i fobias eirracionales, inda, anraizados i fomentados na nuossa cultura i sociadade. Ye premente prosseguir de queixo arguido, boç altiba i atiba an nome de la lhibardade i dreitos que, anque cunquistados ne l fluxo d’eimenso sangre, suor i lhágrimas, proclamados an bitória de ls ouprimidos i ambaçando l’apelo al “normatibo” na derrota de l’oupressor, nun son, an berdade, garantie de ética i houmanismo. Negar que todas las batailhas por lhibardade i eiquidade partilhan un laço quemun an prol de las sues lhuitas, ye negar la própia lhibardade i eiquidade rebindicadas. 

Ancestrales cumo la própia nacion, ocultas na raia, ne l Nordiste Strasmuntano, ua lhéngua i ua cultura crecírun i florescírun, tímida mas honradamente, a par de la “fidalguia de l pertués”; relegadas para un praino minoritairo de scluson i scárnio, la lhéngua i la cultura mirandesa zambolbírun-se na selombra de la norma, cumo se las sues gientes debessen ambergonhar-se de la sue eidantidade i unicidade. Cumo se falar i tener questumes defrentes d’outras zonas de l paíç, cuncretamente ls centros ourbanos, minorasse l sou balor anquanto seres houmanos ó cumo filhos de la mesma pátria. Desta sobrancerie cosmopolita se cumprende qu’an mirandés se chame a la lhéngua pertuesa, “lhéngua fidalga”, justamente pula jatáncia de superioridade que, “ls natibos dua solo lhéngua”, tenien para cun algo que, sendo defrente, era, cumo tal, cunsidrado de somenos balor cultural, eidantitairo, anteletual i até mesmo houmano. Esta alegoria, enquadra-se, purfeitamente, cun aqueilha que ten sido l’einorme batailha de la quemunidade LGBT+ pul dreito la, simplesmente, ser. Eesistir sin receios, sin medo de las reaçones, rejeiçones i agressones, sin temer l pior. Assi cumo, nun basta que l mirandés tenga sido reconhecido cumo lhéngua oufecial, para, nun solo, eibitar la sue stinçon, cumo, promober la cultura i ourgulho associados a la stória secular dun pobo i dua region. Tamien, ye fundamental garantir que todas las pessonas téngan l dreito de ser, spressar se i amar, ó nó, quien i cumo quejiren. Ye por esso qu’inda marchamos i rebindicamos para cada qual la sue lhibardade i ls sous dreitos. 

Nua region marcada pula tradiçon de l cunserbadorismo, ancontramo-mos i marchamos juntos pula ancluson i dibersidade. Porque, cumo las culturas i las lhénguas, tamien l’amor i la lhibardade se manifestan na spresson de la sue eisisténcia i perseberança, la Marcha de l Proua de l çtrito de Bergáncia, stá de regresso, an 2025, cun un nuobo nome qu’abraça la própia pluralidade de la region. Sábado, 18 de Outubre, las matizes de l cinta de la bielha coloren an Trás-los-Montes, la cidade de Bergáncia, cul ourgulho de la «Cinta de la Raposa ’25».

.

Foto: https://depositphotos.com/pt

Artigo escrito em mirandês a propósito da 5ª Marcha do Orgulho LGBTQIA+ de Bragança que se realiza daqui a precisamente um mês!

Deixe um comentário

O seu endereço de email não será publicado. Campos obrigatórios marcados com *